Yerli sanayiinin geliÅŸimi ve ihracat açısından stratejik sektörler arasında yer alan makine sektörünün, küresel geliÅŸmelere ayak uydurabilmesi ve rekabet gücünün artırılması  için 15 alanda düzenleme ve iyileÅŸtirme yapılması gerekiyor.

Makine ihracatının artırılmasını saÄŸlayacak her türlü faaliyeti koordine eden Makine Ä°hracatçıları BirliÄŸi (Türkiye’nin Makinecileri) ile Makine Ä°malat Sanayii Dernekleri Federasyonu (MAKFED) ortaklığında “Makine Sektör Envanteri” ve “Makine Sektörü Makro Pazar Analizi, Mevcut Durum DeÄŸerlendirmesi, Strateji ve Uygulama Planı” yayımlandı.

Envanter ve strateji raporlarından çıkan sonuçlar; makine imalat sanayiinin ihracata katkısı, yarattığı istihdam ve oluşan katma değer bakımından stratejik sektörlerin başında geldiğini gösteriyor.

GeçtiÄŸimiz yıl 13,4 milyar dolar ihracat gerçekleÅŸtirerek ekonomiye hayat vermeyi baÅŸaran makineciler bu iki rapora göre, Türkiye'de 200 bin kiÅŸilik bir istihdam olanağı yaratıyor. Toplam imalat sanayinin yarattığı istihdamın yüzde 5,5’lik kısmını tek başına karşılayan makineciler, yüksek katma deÄŸer ve ihracat kapasitesiyle öne çıkıyor.

Türkiye’nin Makinecileri ile MAKFED olarak; sektörün birikimini konsolide ettiklerini, bu bilgiyi küresel ekonomik ve siyasi geliÅŸmelerin ışığı altında yorumlayarak sektörün tüm paydaÅŸlarının istifadesine sunduklarını belirten Makine Ä°hracatçıları BirliÄŸi BaÅŸkanı Adnan Dalgakıran ÅŸunları söyledi: “Ä°lki 2006 yılında yapılan sektör envanterimizi, daha geniÅŸ bir kapsamla, çoÄŸu MAKFED üyesi 2.500 firmanın katılımıyla yeniledik. Makine imalatında ileri teknolojili ülkelerdeki baÅŸarılı yöntem ve politikaları da içeren strateji raporu üzerinde de bir yıldan daha uzun süre çalıştık. Sektörün rekabetçiliÄŸini belirleyen etkileri birarada ve birbiriyle etkileÅŸim içinde ele almakta etkin bir araç olarak, bölgesel sektör analizi ve tasarımı çalışmalarında kullanılan Elmas Modeline baÅŸvurduk. Özellikle ileri teknolojili ülkelerdeki uygulamaları analiz ederek, bize çıktı saÄŸlayabilecek adımları belirlemeye çalıştık. Gerek Envanter gerekse Strateji Raporu’ndan çıkan sonuçların sektörümüze önemli bir yol haritası olacağına inanıyoruz.”

Makine sektörünün yüzü ihracata dönük

Envanter raporuna göre 2016 yılında toplam kapasite kullanım oranı yüzde 75 olarak gerçekleşen makine sektöründe bugüne kadar en az bir kez ihracat yapmış firmaların oranı yüzde 68. Her üç firmadan ikisinin ihracat gerçekleştirdiği sektörde ihracata devam etmeme nedenleri arasında gerçek alıcıya ulaşamama ve fiyat rekabeti sorunları öne çıkıyor.

Her 4 firmadan 1’inin Ar-Ge çalışmaları yaptığı makine sektöründe Ar-Ge harcamalarının toplam ciro içerisindeki payı yüzde 11. Sektörde Ar-Ge çalışması yürüten firmaların yarısının üniversitelerle de iÅŸbirlikleri var.

Bugüne kadar her 10 firmadan sadece üçünün devlet desteklerinden yararlandığı makine sektöründe en çok istihdam desteklerinden yararlanılıyor. Desteklere iliÅŸkin dile getirilen ÅŸikayetler arasında, en çok vergi indirimi saÄŸlanmaması, yeterince bilgilendirme yapılmaması ve bürokrasi fazlalığı öne çıkıyor. Her 10 ihracatçı firmadan 7’si, dış finansman ihtiyacı olmadığını belirtirken, firmalar finansman ihtiyacında daha çok özel bankalara baÅŸvuruyor.

Stratejik yol haritası

Türkiye makine sektörünün geliÅŸim alanlarının belirlendiÄŸi ve geliÅŸimin saÄŸlanması için önerilerin sunulduÄŸu Strateji Raporu’nda ise ABD, Almanya, Çin, Güney Kore, Ä°talya, Meksika ve Tayvan incelemeye alındı. Türk makine sektörünün bu yedi ülke ile karşılaÅŸtırıldığı raporda, Türkiye imalat sanayi katma deÄŸerinin ABD, Almanya, Güney Kore, Ä°talya ve Meksika’ya göre düşük kaldığına dikkat çekildi. Ãœretimin diÄŸer ülkelere göre daha az son teknolojiye ve daha çok yoÄŸun iÅŸ gücü gerektiren süreçlere dayandığı ifade edildi. Rapora göre; yerel rekabetin yoÄŸun olduÄŸu makine sektöründe büyük ÅŸirketlerin yanı sıra, kendine özel ürünlerle birçok küçük ÅŸirket de hizmet sunuyor. Raporda ÅŸirket sayısının artmasının ürün kalitesini olumsuz etkilendiÄŸi ifade edilirken, firmaların düşük maliyetli ürünler sunabilmek amacıyla kayıt dışı istihdam, üretim ve düşük kaliteli girdi ithalatına yöneldiÄŸine dikkat çekiliyor.

Makine sektörünün rekabetçiliÄŸinin arttırılabilmesi için piyasa denetim ve gözetim yapısı, eÄŸitim altyapısı gibi konularda geliÅŸim saÄŸlanması gerektiÄŸine dikkat çeken rapora göre, kamu alımları yurt içi pazarı geliÅŸtirme açısından büyük önem taşıyor ve bu alan geliÅŸmeye açık… 2005-2015 yılları arasında yıllık yaklaşık yüzde 7,8 oranında bileÅŸik büyüme oranı yakalayan Türk makine sektörü, kamu alımlarında hazırlanan ÅŸartnamelerde ithal mallar yerine yerli ürünlerin teÅŸvik edilmesini bekliyor.

Türkiye’nin Makinecileri’nden 15 öneri
Makine Sektörü Makro Analizi, Mevcut Durum DeÄŸerlendirmesi, Strateji ve Uygulama Planı’na göre Türkiye’nin makine sektöründeki rekabetçiliÄŸini arttırabilmek için geliÅŸtirilen 15 öneri raporda ÅŸu ÅŸekilde sıralanıyor:
• GeliÅŸen Teknolojiler için Strateji OluÅŸturulması
• Piyasa Denetim ve Gözetim Yapısının Gözden Geçirilmesi
• Sektörde KurumsallaÅŸmanın Arttırılması
• Hedef Pazar Stratejisinin GeliÅŸtirilmesi
• Hedef Pazarlarda Ajansların YaygınlaÅŸtırılması
• Ãœniversite Ä°ÅŸbirliklerinin YaygınlaÅŸtırılması
• Sektörel Veri Tabanının OluÅŸturulması
• Genel TeÅŸvik Yapısının Gözden Geçirilmesi
• Ar-Ge TeÅŸvik Yapısının Gözden Geçirilmesi
• Yerli Ãœrünlerin Kamu Alımlarında Desteklenmesi
• Finansman Olanaklarının GeliÅŸtirilmesi
• EÄŸitim Altyapısının Gözden Geçirilmesi
• Kümelenme Desteklerinin Revize Edilmesi
• Yabancı Sermaye KoÅŸullarının Ä°yileÅŸtirilmesi
• Güçlü Bir Yerli Tedarik Zincirinin OluÅŸturulması

18.05.2017